Marketing anno 1905

De zus van mijn overgrootmoeder, Grada, woonde in de Tuinstraat in Amsterdam. We spreken 1905 en deze straat stond bekend als de armste straat in de Jordaan. Geld voor eten was er nauwelijks, laat staan voor medicijnen of operaties. Toch kwam ik in mijn zoektocht naar het verhaal van Philippina Johanna de Looper-Gadellaa, mijn overopoe dus, het volgende bericht tegen:

advertentie Gadellaa nierpillenALGEMEEN HANDELSBLAD Zaterdag 17 Jun 1905.

De Inwoners van Amsterdam beginnen het op te merken.

De regelmatigheid waarmede van week tot week locale gevallen, gelijk het volgende in de Amsterdamsche couranten geplaatst worden, begint de aandacht hier ter stede te trekken en het eerlijke van het hier te Amsterdam voorgevallene, treft ons: Mejuffrouw G. Gadellaa, wonende Tuinstraat 11 te Amsterdam, meldt ons: Sedert ongeveer vijf jaren klaagde ik onophoudelijk, over een hevige pijn op het water. Deskundigen, die ik hiervoor geraadpleegd had, zeiden mij dat ik blaasontsteking had. Mijn lijden was venschrikkelijk, daar ik steeds veel moeite en pijn had bij het urineeren; het water was steeds erg troebel en ik had veel te doorstaan met een hevige pijn in den rug en lendenen. Voor deze ziekte heb ik gedurende langen tijd in het hospitaal gelegen en ben zelfs zes maal geopereerd geworden, zonder dat dit mij genas. Ik was wanhopig en toen men mij overal zooveel genezingen aanhaalde door Uw Foster’s Rugpijn Nierenpillen tot stand gebracht, wilde ik deze ook aan een proef onderwerpen. Hoe groot was mijn verwondering en blijdschap, toen ik in veertien dagen tijds, na het gebruik van twee doozen, een zeer groote verlichting bekomen had. (…) Met dankbaarheid zal ik Uw goede pillen voor nier- en blaaskwalen aanbevelen. Ik ondergeteekende verklaar dat het bovenstaande waar is en machtig U het publiek te maken op elke wijze die U goeddunkt. (…) Verzeker U dat men U de èchte Foster’s Rugpijn Nieren Pillen geeft, dezelfde die Mejufrouw Gadellaa gehad heeft. Zij zijn te Amsterdam verkrijgbaar bij de Heeren A. Van Tuyll Paleisstraat 13 en M. Cléban & Co., Heiligenweg 42. Toezending geschiedt franco na ontvangst van postwissel à f 1.75 voor één of f 10 voor zes doozen.

Ik dacht, dát is slim van tante Grada. Je naam verbinden aan een product en daar een kleine vergoeding voor krijgen. Zo komt Jan Splinter door de winter. Want no way dat ze ooit echt zelf die pillen had gekocht.

Tot ik ging Googelen op Foster’s Rugpijn Nieren PillenEn toen las ik dit:

valsch attest

Ze heeft waarschijnlijk zelf nooit geweten dat ze ambassadrice was van een farmaceutisch bedrijf. De Firma Foster heeft deze advertentiemethode nog enkele jaren vol kunnen houden. In 1907 maakten ze een foutje. De heer Nijstad uit Meppel gaf ook zijn toestemming. “Reeds één doosje was voor hem voldoende om op te knappen. Om echter geheel genezen te zijn, wilde hij zo nog eenigen tijd gebruiken.” Wonderpillen inderdaad, want meneer was toen al 6 jaar dood.

De kosten voor het plaatsen van de ‘getuigenis’ van Grada bedroegen fl. 32,40. Een behoorlijk bedrag in die tijd, zeker voor Jordanezen. Foster maakte gebruik (misbruik) van de armlastigen en overledenen om zijn geneesmiddelen aan de man te brengen. Het bedrijf had genoeg geld voor reclame. En toch waren ze te beroerd om, zeg, fl. 2,60 aan mijn ouwe tante te geven, om het bedrag rond te maken. Daar had ze een maand van kunnen leven denk ik.

Zoals we hier in Mokum zeggen: “Je bent gepiepeld, ouwe!”

jopie-de-looper-gadellaa

Jopie de Looper-Gadellaa, met naast haar (met kind op de arm) haar zus Grada. Op het bordje boven de deur staat ‘Onbewoonbaar verklaarde woning’. Jopie werkte 15 uur per dag als werkster. Drie van haar zeven kinderen stierven op jonge leeftijd. Deze foto hangt in groot formaat in het Jordaanmuseum.